Afgelopen vrijdag, 9 maart, hield de opleiding Onderwijswetenschappen één van haar halfjaarlijkse miniconferenties. Die aanduiding 'miniconferentie' slaat eigenlijk nergens op, want het zijn volwaardige ééndaagse conferenties met een mooie mix van keynotes door experts op het betreffende gebied, parallelle sessies met jonge onderzoekers die laten zien wat zij zelf op dit terrein in de afgelopen jaren hebben gevonden, en workshops waarin de deelnemers zelf aan de slag kunnen.

Het onderwerp van afgelopen keer was het 'testing effect', het verschijnsel dat één maal bestuderen gevolgd door herhaald testen betere leerresultaten na een tussenpoos oplevert dan wanneer herhaald bestuderen volgt. In het motto van de conferentie werd dit zelfs doorvertaald in een advies 'Test jezelf en haal een hoger cijfer'. Zoals goede onderzoekers betaamt werd er in de verschillende presentaties flink gemorreld aan dit motto en werden  vragen opgeworpen als: Het testeffect is gevonden bij onsamenhangend materiaal; treedt het ook op wanneer er sprake is van samenhangende teksten? of Je kunt het testeffect ook zo zien: eigenlijk vindt er responsselectie plaats, en die respons wordt meermalen geoefend bij het herhaald testen. Kan het zijn dat er vooral gemakkelijk onthoudbare items worden geselecteerd? Het antwoord op de laatste vraag is Nee, voor zover dat met deze steekproefomvang en deze selectie van woordparen was vast te stellen. Dat zou betekenen dat het gevonden verschijnsel geen artefact is. Het antwoord op de eerste vraag is ook Nee; bij samenhangend materiaal is opnieuw bestuderen niet slechter dan jezelf toetsen. Het werpt een interessant licht op het motto van de dag, dat volgens deze bevindingen vooral voor  lijsten woorden lijkt te gelden. Hoe de onderzoekers daar tegenaan kijken, weet ik niet. In het parallelprogramma werd meer ingegaan op het leren uit teksten. Ik ben benieuwd of deelnemers aan de parallelsessie tot heel andere conclusies zijn gekomen.